Brezilya’daki Karnaval sürecini iyi geçirmek için bilmen gereken 8 kelime ?? ? ??

0

Bazı ülkelerde yılın başı oldukça sessiz olabilir ve o korkunç kış depresyonunu beraberinde getirebilir. Ancak Brezilya öyle değil! Şubat ayı güneşin, parti yapmanın, dans etmenin, renklerin ve kutlamanın zamanı. Şubat ayı, Karnaval zamanı!

Karnaval, Brezilya kültürünün oldukça önemli bir bölümünü oluşturur. Aslında, geçit törenlerinin, dansın, müziğin ve eğlencenin bir arada olduğu büyük bir bayramdır ve genellikle Paskalya’dan önce gelen Büyük Perhiz döneminde gerçekleşir. Bu yıl resmi olarak 9 Şubat tarihinde başlayıp, ayın 14’üne kadar sürecek. Ancak tüm Ocak ve Şubat ayı boyunca ülkenin bir köşesinden diğerine hemen her yerde devamlı olarak gerçekleştirilen parti ve kutlamaları görmen mümkün! Hazır tam da vakti gelmişken, olur da Karnaval zamanı Brezilya’ya yolun düşerse, bilmen gereken ve çok yaygın olarak kullanılan bazı kelimeleri seninle paylaşmak istiyorum:

1. Folião(es)

Foliões, folias‘a (genellikle Karnaval zamanı partiler için kullanılan bir başka kelime) katılan kişilere verilen isimdir. Sözlüğe göre foliões kelimesi, mutlu ve iyi vakit geçirmek isteyen kişi demektir. Dolayısıyla, Karnaval zamanını kutlayan kişiler için neden bu kelimeyi kullandığımızı anlamak hiç de zor değil.

2. Sambódromo

Rio Karnavalı, yıl boyunca escolas de samba‘nın (samba okulları) tüm sıkı çalışmalarına karşılık yapılan bir kutlamadır. Karnaval haftasının Pazar ve Pazartesi günlerinde gerçekleşen özel grup geçit töreninde 13 okul yer alır ve bu okulların hepsi şarkı ve dans yolu ile tarihsel, politik ya da biyografik hikayeler anlatırlar. Tüm bunlar sambódromo‘da (sambadrome – okul geçit törenleri için özel olarak inşa edilmiş alan) gerçekleşir. Eğer oralarda kaybolursan, birilerine sadece Marquês de Sapucaí’deki Sambódromo alanını sorman yeterli olacaktır.

Sambódromo

3. Samba-enredo

Bir parti müzik olmadan parti sayılmaz, öyle değil mi? Sambódromo‘daki geçit töreninin bir parçası olarak her okul, samba-enredo‘larını sunar. Bu, izleyiciye kendi hikayelerini anlatmak için söyledikleri şarkıya verilen isimdir. Her okulun, karnaval gününde gururla göstermek için tüm bir yıl boyunca canla başla samba çalışan dansçıları olduğu gibi, genellikle kendilerine ait müzisyen ve şarkıcıları da olur.

4. Blocos de rua

Karnavalı daha da büyük ve daha iyi bir etkinlik haline getirmek için sadece o muhteşem güzellikteki geçit töreni yapılmaz, ayrıca sokaklarda daha birçok başka şey de gerçekleşir. Yani eğer Rio’daki esas geçit törenine katılamazsan hevesin kırılmasın: Brezilya’da hemen her yerde blocos de rua etkinliklerini bulman mümkün olacaktır. Bu eğlenceler aslında şehirlerdeki ana caddeler boyunca belirli güzergahları takip eden sokak partileridir ve müzik çalan bir grup insan öncülüğünde gerçekleştirilirler. Bu ekipler genellikle Karnaval kostümleri giymiş foliões‘ler ile bir araya gelirler, müziğin tadını çıkarır ve şahane vakit geçirirler!

One of the blocos de rua in Rio

5. Marchinhas

Marchinhas de carnaval (Karnaval şarkıları), karnaval boyunca tüm sokakları ele geçirmiş geleneksel ritimlerdir. İçlerinde yıllardır varlıklarını sürdüren ve herkesi kendine eşlik ettirten klasik şarkılar da vardır, insanların her yıl ürettiği yeniler de. Bu şarkıların sözleri çok basit şeylerden, siyaset ve sosyal olaylar gibi daha büyük konulara kadar çeşitlilik gösterebilir. Ancak sadece tek bir kural vardır: Şarkıların sözleri komik, iğneleyici ya da ironik olmak zorundadır.

6. Frevo and maracatu

Karnaval sadece samba ve Rio de Janeiro demek değildir. Recife ve Olinda (bu şehir Pernambuco’da yer alır) gibi şehirlerde de frevo ve maracatu olarak adlandırılan iki farklı stilde bölgesel dansımız vardır. Bu danslar, insanların geleneksel renklerle bezenmiş şemsiyeler ile dans ettikleri, tipik “bir ileri bir geri” rutinini barındırırlar. Hareketleri takip etmek için oldukça güçlü bacaklara sahip olmak gerekir ama her ne şekilde olursa olsun bu dansı denemek kesinlikle çok eğlencelidir! Bu şehirlerde, bütün foliões‘lerin arasında dev karnaval bebekleri sokakları kaplar, tüm karnaval deneyimini daha da eşsiz bir hale getirir.

People dancing frevo

Olinda’da “Bacalhau do Batata” (Morina Balığı ve Patates) adı verilen, tamamen oraya özgün bir bloco de rua (sokak partisi) vardır. Bu bloco, Batata olarak bilinen ve her zaman çalışıyor olduğu için karnaval zamanı asla eğlencenin tadını çıkaramayan ve dolayısı ile kendi “Kül Çarşamba” gününü (Batı kiliselerinde Büyük Perhiz’in ilk günü) yapan bir garson tarafından yaratılmıştır. Bu bloco ‘nun tipik yemeklerinden biri, morina balığı ve sebzedir çünkü dini sebeplerden dolayı birçok Brezilyalı o günde kırmızı et tüketmemeyi tercih eder. Bacalhau do Batata öyle meşhur olmuştur ki, 2007 yılında, Rio’daki escolas de samba‘lardan birinin ana teması olmuştur!

7. Abadá

Abadá, insanların karnaval ile alakalı etkinliklerde aldıkları bir çeşit tişörttür. Genellikle hangi bloco ‘ya ve partiye katılacağını ya da hangi şarkıcıyı dinlemeye gideceğini tanımlar. Foliões‘ler için tıpkı bir üniforma gibidir ve bir tanesi elinin altındaysa, harika zaman geçirmeye niyetlisin demektir!

8. Axé

Bu karnaval yıllar içinde Brezilya’nın bir ucundan diğerine farklı açılar da geliştirmiştir. Bu süre boyunca, samba-reggae, frevo, reggae, merenge, forró, samba, pop rock ve daha birçok farklı tarzı karıştıran axé, yaratıldığı yer olan Salvador’da ilgi odağı olmuştur. Karnavalı tam olarak gözünde canlandırabilmen için şöyle bir tablo çizeyim: Zihninde ses sitemi olan çok büyük bir kamyon canlandır. Düşün ki, bu kamyon tüm şehre haykırırcasına müzik yayını yapıyor. Meşhur axé şarkıcıları, kamyonun tepesinden blocos‘larını yönlendiriyor, Abadás‘daki insanlar herkesin bildiği ve bir ağızdan söylediği şarkılar ve danslar eşliğinde en sevdikleri müzik gruplarını takip ediyor… Bundan daha iyi ne olabilir ki? 🙂

Elbette, Brezilya’daki karnaval süresince duyacağın daha onlarca farklı kelime mevcut ancak sana güzel bir giriş yaptıracak birkaç tanesini şimdiden öğrendin bile! Eğer seni kış depresyonundan çıkman için yegane çarenin Karnaval olduğuna ikna edebildiysem, hala zaman var! Ah, bir de olur da Portekizce bilgin konusunda biraz daha yardıma ihtiyacın olursa, busuu’yu denemeye ne dersin?

Divirta-se!


Juliana, busuu’nun Portekizce dil uzmanı. Köpekleri ve seyahat etmeyi çok seviyor ve en sevdiği yiyecek pão de queijo! ?

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here